Erhürman: Siyasi eşitlik Kıbrıs sorununun çözümünde vazgeçilmez önceliğimizdir
Cumhurbaşkanı Tufan Erhürman, katıldığı bir televizyon programında Kıbrıs sorunu, müzakere süreci, siyasi eşitlik, yeni geçiş kapıları ve Birleşmiş Milletler (BM) Genel Sekreteri ile yapılması beklenen üçlü görüşmeye ilişkin değerlendirmelerde bulundu. Kıbrıs sorunundaki mevcut çıkmazın, daha önce denenmiş yöntemlerin tekrarlanmasından ve siyasi eşitlik konusundaki anlaşmazlıktan kaynaklandığını ifade eden Erhürman, siyasi eşitliğin kendi metodolojisinin birinci maddesi olduğunu hatırlattı. Erhürman, metodoloji kavramı etrafında yürütülen tartışmalarda isimden çok içeriğin önemli olduğunu kaydetti. İki devletli çözüm söyleminin de müzakereye işaret ettiğini belirten Erhürman, bunun BM çatısı altında yürütülebilecek bir süreci gerektirdiğini ifade ederek, “Birleşmiş Milletler çatısı altında bir çözüm arayacağız.” dedi. – “Siyasi eşitlik ve dönüşümlü başkanlık konularında anlaşma sağlanmalı” Erhürman, BM Genel Sekreterinin Kıbrıs Kişisel Temsilcisi Maria Angela Holguin’in ortaya koyduğu maddelerin gerçek bir metodoloji olmadığı yönündeki değerlendirmesini de yorumladı. Holguin’in aynı açıklamada siyasi eşitlik ve dönüşümlü başkanlık konularında anlaşma sağlanamaması hâlinde görüşmelerin ilerlemeyeceğini söylediğine dikkat çeken Erhürman, bu yaklaşımın kendi öncelikleriyle örtüştüğünü belirtti. Türkiye ile aynı hareket noktasına sahip olduklarını ifade eden Erhürman, bugüne kadar çözümün önündeki temel engelin Rum tarafının adadaki siyasi gücü ve kaynakları paylaşma iradesi göstermemesi olduğunu söyledi. Rum yönetiminin bu paylaşımı en baştan kabul etmeye hazır olduğunu göstermesinin, bu kez çözümün mümkün olabileceği yönünde güven yaratabileceğini belirten Erhürman, dönüşümlü başkanlık konusunun müzakerelerin son aşamasına bırakılmaması gerektiğini vurguladı. Siyasi eşitliğin kabul edilmemesinin Kıbrıslı Türkleri azınlık konumuna iteceğini belirten Erhürman, bu konuda herhangi bir uzlaşmanın mümkün olmadığını söyledi. – “Holguin’in samimiyetinden kuşku duymuyorum” Cumhurbaşkanı Erhürman, bir soru üzerine BM Genel Sekreterinin Kıbrıs Kişisel Temsilcisi Maria Angela Holguin’in samimiyetinden kuşku duymadığını belirtti. Holguin’in çözüme yardımcı olma çabasını takdir ettiğini ancak Kıbrıs sorununun özünü anlamanın zaman gerektirdiğini söyleyen Erhürman, Holguin’in Kolombiya’daki çatışmalarda arabuluculuk deneyimi bulunduğunu, Kıbrıs sorununun kendine özgü koşullarının ise ayrıca değerlendirilmesi gerektiğini ifade etti. – “Türkiye ile istişare edilmediği yönündeki iddialar gerçeği yansıtmıyor” Dışişleri Bakanı Tahsin Ertuğruloğlu’nun, hükümetin yeni geçiş kapılarıyla ilgili adımlarından haberdar olmadığı yönündeki açıklamalarının hatırlatılması üzerine Erhürman, bu konuda Ertuğruloğlu’na yanıt vermek istemediğini söyledi. İki geçiş kapısının açılması konusunda Türkiye ile istişare edilmediği yönündeki iddiaların gerçeği yansıtmadığını belirten Erhürman, Türkiye ile iletişim kurmadığı yönündeki söylemlerin doğru olmadığını ifade etti. Erhürman, “Türkiye ile ilişki kuracağım, baştan beri söylüyorum. Kıbrıs sorunuyla ilgili her şey, bugüne kadar her lider döneminde olduğu gibi Türkiye ile istişare edilerek kararlaştırılır.” dedi. Hristodulidis’in 19 maddelik önerisi Rum lider Nikos Hristodulidis’in sunduğu 19 maddelik öneriyi de değerlendiren Erhürman, öneride makul buldukları bazı başlıkları kullanmaya hazır olduklarını belirtti. Geçiş noktalarının taraflardan birinin çıkarına hizmet eden adımlar olarak değerlendirilmesine karşı çıkan Erhürman, Haspolat Kapısı’nın yalnızca Kıbrıslı Türklerin talebi olarak sunulmasını eleştirdi. Haspolat’ın açılmasının Kıbrıslı Rumların da geçişlerini kolaylaştıracağını belirten Erhürman, Metehan örneğinin de bu açıdan değerlendirilmesi gerektiğini söyledi. Spor alanındaki iş birliği önerilerine de karşı çıkmadıklarını kaydeden Erhürman, iki toplumun birlikte faaliyet gösterebileceği ve güven yaratılmasına katkı sağlayacak adımların desteklenmesi gerektiğini ifade etti. Ancak 19 maddelik önerinin sunulma biçimine ilişkin itirazları bulunduğunu belirten Erhürman, BM’nin önceki görüşmelerden süzerek hazırladığı yedi maddelik önerinin bulunduğu bu süreçte, 11 ay sonra yeni bir 19 maddelik öneri sunulmasını sorguladıklarını kaydetti. Erhürman, buna rağmen 19 maddeyi tümüyle reddetmediklerini vurgulayarak, asıl önemli olanın Kıbrıs sorununun özüne ilişkin anlamlı ilerleme sağlanması olduğunu söyledi. – “Üçlü görüşmeden yeni gelişmeler çıkacağına inanıyorum” BM Genel Sekreteri ile yapılması beklenen üçlü görüşmeye ilişkin beklentilerini de paylaşan Erhürman, toplantıdan yeni gelişmeler çıkacağına inandığını söyledi. Görüşmenin üçlü formatta yapılmasının Kıbrıs Türk tarafı açısından önem taşıdığını vurgulayan Erhürman, daha önce 5+1 formatına ilişkin tutumlarının da bu yaklaşıma dayandığını belirtti. Güven yaratıcı önlemlerin garantörlerle görüşülmesine karşı çıktıklarını ifade eden Erhürman, bu yöntemin Kıbrıs Türk tarafıyla Türkiye’yi aynı pozisyonda göstermeye ve Kıbrıs Türk tarafını müzakere sürecinde geri plana itmeye yönelik olduğunu savundu.